Geen boodschap aan generaties

'Generaties' is het thema van de boekenweek. Een vreemd begrip, alles welbeschouwd. Er verscheen een boekenweek-essay over het onderwerp, waarin gesuggereerd wordt dat er een generatiekloof is, met jaloezie tussen ouderen en jongeren/volwassenen. Het gaat daarbij om erfenissen en andere privileges van de welgestelden, het is allemaal hoogst oninteressant. Als we het over generaties hebben, waarover hebben we het dan?

Officieel ben ik geloof ik nog net een zogenaamde boomer, maar zelf noem ik dat liever de 'protestgeneratie'. In 1968 was ik nog maar veertien, wel zat ik met rooie oortjes te kijken naar het nieuws over provo's en andere opstandigen, op de door mijn ouders net aangeschafte televisie. Zwart-wit natuurlijk nog.

Maar het protesteren is niet voorbehouden aan jongeren, evenmin aan een bepaalde geboortegolf. De hele indeling in generaties is sowieso niet houdbaar. Ja, binnen families vormen grootouders, ouders en kinderen verschillende generaties. Maar in de samenleving als geheel worden elke dag kinderen geboren, jaar in jaar uit, en worden mensen vader of grootmoeder, en gaan er mensen dood.

De tijd komt niet in golven, maar is een stromende rivier. Voor de grap kun je mensen indelen in boomers, x en niks en millennials en genz en welke termen er dan ook maar bedacht zijn. Daarmee ontstaan er schijnbare 'wij's. Met andere woorden, het zaait verdeeldheid, gebaseerd op schijntegenstellingen.

Ik eet al zuurdesembrood sinds de jaren zeventig. Havermelk vind ik heerlijk, maar heb ik pas veel later ontdekt. Ze staan in het essay beschreven als voorkeuren van een hippe jongere generatie, maar ik voel me thuis bij idealisten, jong of oud, en ben blij dat er steeds meer vegan-restaurantjes zijn, hip of niet. Ik mag dan geen smartphone hebben, met leeftijd, laat staan generatie, heeft dat niets te maken. En dat ik graag boeken lees hoort daar ook niet noodzakelijk bij.

Mensen die ongeveer tegelijk geboren zijn lijken niet meer op elkaar dan op mensen van twintig jaar eerder of later. Ze zijn allemaal verschillend, behalve dat ze ook allemaal op elkaar lijken, omdat ze mens zijn, en daarmee ook dier zijn. Ze willen eten en drinken en het lekker warm maar niet al te warm hebben, vriendschap is ook belangrijk, en liefde en zo nog wat dingen. Dat was al zo in de oertijd. En dat is wat ons bindt.

Ooit was ik wel eens blij met mijn generatie – wij zouden alles anders gaan doen –maar die 'wij' was uiteindelijk zelfs in de jaren zestig en zeventig maar een kleine minderheid. En ook van die minderheid kozen de meesten ervoor zich aan te passen. Zoals de meerderheid van elke generatie.

Toch lijkt er af en toe iets van die aanstekelijke opstandigheid terug te komen. Dan ontmoeten oude bekenden elkaar, leeftijdgenoten, leuk. Je deelt met elkaar heel wat herinneringen. Minstens net zo leuk is het om mensen te ontmoeten van alle andere leeftijden, de veel ouderen, de veel jongeren. Zoals bij demonstraties, acties of een anarchistische boekenbeurs.

Leeftijd is net zoiets als huidskleur, of de streek waar je vandaan komt, je kunt er niets aan veranderen, maar het gaat er uiteindelijk om welke keuzes je maakt.