zaterdag, 20 maart 2021

Grenzen en staten zijn in beginsel al verfoeilijke dingen en de benodigde papieren om grenzen te mogen passeren zijn dat ook. Menig vluchteling weet het al lang: bewegingsvrijheid is een privilege voor gedocumenteerden.

Er is de afgelopen weken, onder de rook van de verkiezingspropaganda, gesproken over een Europees coronapaspoort. Dat klinkt best aardig toch? Dat zal ons gaan beschermen! Alleen mensen die kunnen bewijzen dat ze niet besmettelijk zijn kunnen reizen, naar de kroeg, de film, het theater, een festival enzovoorts. Wie weet bereiken we ooit nog wel eens de felbegeerde zero covid...

Dream on. Zolang overheden als de Neederlandse nog steeds gaan voor het ‘laten uitrazen’ van het virus, ten koste van heel veel doden en langdurig zieken, gaat dat uitroeien van corona ook met een coronapaspoort niet gebeuren. Dat virus is ‘here to stay’ als het aan hen ligt. We moeten eraan wennen zoals we aan de avondklok moeten wennen.
Maar… hoe bewijs je dat je niet besmettelijk bent?

Ah, de vaccinaties. Nou, dat is aardig dat die er zijn, maar het duurt al veel te lang voor iedereen die gekregen heeft. Het duurt hier al lang, in dit ellendig polderland, maar zelfs hier lopen we relatief voorop. Daarbij is er een ander, groter probleem: hoe komen daklozen en ongedocumenteerden aan die vaccinatie? Ze bestaan immers niet, als het aan de staat ligt. Dus hoe bereik je die mensen? Interesseert het überhaupt iemand of zij die prik krijgen? Het is hier toch al een land van ikke ikke ikke en de rest kan stikken dat chronisch zieken laat wachten tot ze een ons wegen, dus laat staan de groepen mensen die altijd al welbewust buiten beeld worden gehouden.
Daar begint het dus al mee: er raakt een groep uitgesloten die al uitgesloten was. Hun gezondheid  interesseert politici en beleidsmakers al amper, laat staan hun vrijheid. Voor hen en voor die andere (nog) niet gevaccineerden, is de oplossing echter al snel aangedragen: het (negatieve) testbewijs. Maar wacht eens even, de GGD geeft geen testbewijzen af. Commercieel dan maar?

Of je even minimaal 70 euro wil dokken, op de heenreis de grens over voor een test en op de terugreis nogmaals, en dan ben je nog goedkoop uit met deze sneltest want ik zie de PCR test vanaf 130 euro per stuk aangeboden worden als ik online ga kijken. Er wordt volop geadverteerd. Leuk handeltje.
Even naar het buitenland voor een vakantie of voor familiebezoek kost je dus minimaal 140 euro alleen al om jezelf coronavrij te bewijzen, hetgeen niet eens waterdicht is. Dat is voor veel mensen die onder, op of rond de armoedegrens leven niet te doen. Had ik het al over daklozen en ongedocumenteerden gehad? O ja. Dat heb ik. Het punt lijkt me duidelijk. Wie (nog) geen vaccin krijgt en geen geld heeft kan ook geen commerciële test laten doen. Je wordt een outcast die misschien wel het virus onder de leden heeft. Het gaat namelijk niet alleen over reizen naar het buitenland, het gaat ook over het bezoeken van allerlei gelegenheden. Straks kan je niet eens meer even ergens naar de WC omdat je dat coronapaspoort niet hebt.

Ik erger me al langer aan al die geldklopperij. Kijk, dat een viruswappie die het vertikt zich te laten vaccineren nergens heen kan, boeit me niet zo. Dat is een vrije keuze, al zullen zij die denken dat er een chip in het vaccin zit en de test je DNA verandert en dat het virus niet bestaat of juist gemaakt is om repressie te dienen, dat betwisten. De keuze is er echter ook om niet achter al die onzin aan te lopen. Het is een luxeprobleem van de mensen met de grootste bek over vrijheid die de vrijheid van anderen aan hun laars lappen.
Er zijn dus mensen die niet de keuze hebben om zich niet te laten vaccineren, die niet de keuze hebben om geld uit te geven voor een testbewijs. Kwetsbare groepen die het vaccin niet verdragen (denk aan allergieën) en ook nog eens geen cent te makken hebben voor een dure test, en eerder genoemde ongedocumenteerden en daklozen die straks dus dat coronapaspoort niet hebben. Corona is veroorzaakt door kapitalistische dierenuitbuiterij en natuurvernietiging en nu ook op zichzelf weer een verdienmodel. Je zou haast gaan denken dat er een complot achter zit. Eh ja, dat heet dus kapitalisme. Niks geheimzinnigs aan. We zien het in het groot ook aan de farmaceuten die de recepten voor de vaccins niet vrijgeven en aan de rijke staten die als haantje de voorste de hoogste bieder buffer vormen en de vaccins wegkapen. We zien dat rijke westerse landen hun bevolking jaren eerder kunnen laten inenten dan zogenaamde ‘ontwikkelingslanden’. Er is van wereldwijde solidariteit al geen sprake, dus wat valt er te verwachten op kleinere schaal?

Voor de zoveelste keer wordt er een controlemiddel verplicht gesteld waarvoor je moet betalen tenzij je tot de gelukkigen behoort die snel gevaccineerd werden. Betalen zul je, net als met het ‘gewone’ paspoort of het ID bewijs waar we toch ook niet om gevraagd hebben. En die geldklopperij door middel van verplicht gestelde pasjes, papieren of tegenwoordig apps gebeurt over de hele linie. Zo is er ook de ontwikkeling van de afschaffing van de OV chipkaart die om te beginnen al een controlemiddel bij uitstek was. Nog even en je kunt alleen het OV nog in door betaling met een bankpas. Maar dan moet je wel een bankrekening hebben waar nog geld op staat ook. Maar dan moet je dus wel eerst een adres hebben. Aan wat contant (zwart) geld, verdiend op straat of anderszins, heb je niks. Dan kom je er dus niet in. Ook dit is een zorgwekkende ontwikkeling waar afgelopen weken even kort iets over in het nieuws was. Het verschil tussen de ‘haves’ en de ‘have nots’ wordt groter en groter. De coronacrisis maakt het akelig duidelijk voor zover dat nog aan het oog onttrokken was. Om maar een oude bekende van stal te halen: de rijken worden rijker en de armen armer.

Ik zie mezelf voorlopig geen reis ondernemen de grens over, zolang die prik nog niet in mijn arm gestoken is, vanwege de kosten van de commerciële test. En dan behoor ik nog tot de mensen die in elk geval hopelijk uiterlijk in het najaar de vaccinatie gekregen heeft.
Intussen creperen aan de buitengrenzen van Fort Europa nog altijd vluchtelingen jaren aaneen in mensonterende kampen in nattigheid, kou en belabberde hygiënische omstandigheden. Of daar ooit iemand met een vaccin langskomt is maar zeer de vraag. Ik hoor het politici al zeggen: die vluchtelingen, die vonden we al een veiligheidsrisico, maar nu helemaal. Zet er maar een nog hoger hek omheen en laat het virus zijn gang maar gaan.

Vrij reizen met een coronapaspoort? Het hele idee zegt al genoeg: het coronavirus wordt niet bestreden, het mag gecontroleerd rondgaan zoals de bevolking slechts gecontroleerd mag rondgaan. Er ontstaat corona-apartheid. En dat is niets anders dan kapitalisme op zijn ‘best’.

Joke Kaviaar